BIP
Wybierz język
pl

Odpady czy surowce?

A A A

Pytanie, na które odpowiedź, w świetle dyrektyw Rady Unii Europejskiej oraz możliwości technologicznych, brzmi: to surowiec.

Rada Unii Europejskiej w maju 2018 roku przyjęła nowe przepisy dotyczące gospodarki odpadami , wskazując jednocześnie w nich oczekiwane  poziomy  recyklingu. Są one bardzo rygorystyczne. Trzeba osiągnąć takie pułapy odzysku produktów:

  • 55% poziom recyklingu do 2025 roku
  • 60% poziom recyklingu do 2030 roku
  • 65% poziom recyklingu do 2035 roku

W tym miejscu trzeba podkreślić, że w zakres recyclingu odpadów nie wlicza się ich spalania.

Wraz z tak wysoko postawioną poprzeczką pojawiły się ograniczenia dotyczące składowania odpadów. Do 2035 roku tylko do 10% odpadów komunalnych będzie można pozbywać się poprzez ich składowanie.

Do 1 stycznia 2025 r. musimy opracować  osobny system zbierania tekstyliów i odpadówniebezpiecznych z gospodarstw domowych.

Ponadto do 31 grudnia 2023 r. bioodpady mają być albo zbierane osobno, albo poddawane recyklingowi u źródła (np. kompostowane w domu).

Przewiduje się konkretne cele w recyklingu opakowań:

 

  do 2025

  do 2030

Wszystkie opakowania   

  65%

  70%

Plastik  

  50%

  55%

Drewno   

  25%

  30%

Metale żelazne 

  70%

  80%

Aluminium

  50%

  60%

Szkło 

  70%

  75%

Papier i karton 

  75%

  85%


Jest też ograniczenie dla używania  jednorazowych wyrobów plastikowych.

Jaka jest hierarchia postępowania z odpadami?

W ślad za regulacjami unijnymi w ustawie polskiej o odpadach ustalono reguły, które stanowią:

  1. Najpierw ograniczać wytwarzanie odpadów,
  2. Jeśli się to nie uda , to ponownie trzeba je wykorzystać,
  3. Jeśli  to również  jest niewykonalne, to trzeba przystąpić do  recyklingu,
  4. Jeśli recycling jest niemożliwy odzyskać można z odpadów energię  poprzez ich spalenie,
  5. Składowanie odpadów to ostateczność.

Tyle przepisy i zobowiązania.

Jak wyglądają możliwości  zrealizowania tego  zadania od strony organizacyjnej                      

i technologicznej w naszym kraju?

         Z pewnością nie osiągniemy takiego poziomu rozwoju, aby nie tworzyć odpadów. Najistotniejsze to maksymalnie sterować możliwościami twórczymi w tym zakresie, w kierunku ograniczenia ich produkcji. Statystyczny Polak produkuje około 350 kg rocznie ( w Gminie Nakło nad Notecią założono, że w 2019 roku, każdy z nas stworzy ponad 370 kg odpadów, łącznie ponad 10.100 ton).

        Jeżeli nie potrafimy tych odpadów w sposób bezpośredni wykorzystać bez specjalnego uzdatniania czy przetwarzania , koniecznym staje się recycling. Do recyclingu mogą być skierowane odpady  z dwóch segmentów:

  1. Odpady posegregowane przez twórców odpadów, bezpośrednio po ich powstaniu , przy czym segregowane odpady muszą stanowić jednorodną kategorię ( musi tu obowiązywać reżim, który pozwoli później w sposób możliwie techniczny i uzasadniony ekonomicznie pozyskać surowiec do wykorzystania w procesach wytwórczych),
  2. Odpady zmieszane , przetworzone w wyniku zastosowania technologii mechaniczno-cieplnej w taki sposób, aby pozyskać poszczególne grupy surowców do dalszego wykorzystania  bezpośredniego lub do dalszego przetworzenia celem uzyskania wyższych parametrów produktowych.

O ile z grupą odpadów  segregowanych umiemy już sobie radzić na drodze pozyskiwania z nich surowców do dalszej produkcji ( jeden z zakładów na terenie powiatu nakielskiego do wyrobu pewnej grupy  produktów z plastiku używa surowca w ponad 95 procentach  pozyskanego w wyniku recyclingu, co również istotne,  realizowanego na własnej linii technologicznej ), to w kategorii odpadów mieszanych już nam trudniej uzyskać zadowalające efekty.

W kategorii  zagospodarowania odpadów mieszanych Europa, w tym Polska (również państwa pozaeuropejskie np. Japonia), przeszła do dalszej, w hierarchii zalecanej przez Unię Europejską i logiką wykorzystania surowca w obiegu zamkniętym, metody ich wykorzystania, do spalania.

Aby osiągnąć poziomy recyclingu omówione wyżej musimy skoncentrować nasze działania na wykorzystaniu  technologii, które pozwolą nam na osiągnięcie tychże. Życie pokazuje, że bez  zaawansowanych technicznie metod, w każdej branży, nie ma znaczących osiągów. Tak jest też w sprawie odzyskiwania surowców z odpadów.

Godną uwagi jest technologia mechaniczno-cieplnego przetwarzania (MCP) odpadów RotoSTERIL.

Co o tej metodzie mówią jej twórcy?

„Technologia została zaprojektowana tak, by wszystkie odpady przerobić z powrotem na surowce. Sednem naszej metody jest sterylizacja odpadów przed przystąpieniem do ich sortowania, dzięki czemu odpady są suche, bezpieczne, bezzapachowe, a ich sortowanie jest w 100% efektywne.

Głównym surowcem technologii jest zmieszany odpad komunalny, choć technologia może też służyć do przetwarzania innych rodzajów odpadów. Po wstępnym przygotowaniu (rozdrobnienie, usunięcie odpadów wielkogabarytowych) odpady ładowane są do komory autoklawu – tam zachodzi proces sterylizacji. Dzięki zastosowaniu wysokiej temperatury mikroorganizmy zostają zlikwidowane, ponadto frakcja biodegradowalna ulega przekształceniom (zmiany strukturalne – rozwłóknienie, rozkład hydrolityczny substancji organicznych). W autoklawach w trakcie procesu krąży para wodna pod wysokim ciśnieniem, ponadto odpad jest nieustannie mieszany. Po obróbce cieplnej, w wyniku naturalnego odparowania wody, znacznie zredukowana zostaje objętość oraz masa odpadów. Wydobyty z komory materiał idealnie nadaje się do dalszej mechanicznej segregacji, odzysku surowcowego oraz energetycznego. Jest on bowiem suchy i łatwo się rozdziela.

W dalszej części procesu odpad podaje się na linię separacji mechanicznej, która składa się z zespołu przesiewaczy, sorterów optycznych i optoelektrycznych i podajników. Linia ta została odpowiednio skonstruowana i dostosowana do specyficznej charakterystyki wysterylizowanego odpadu. Na linii wydzielane są odpowiednio: metale żelazne i nieżelazne, tworzywa sztuczne z podziałem na PET, PP i pozostałe plastiki, szkło, frakcję biodegradowalną (suchą i o dużych walorach energetycznych) oraz paliwo pre-SRF.”

Ta technologia znalazła zastosowanie w instalacji w miejscowości Różanki, w powiecie iławskim województwa warmińsko-mazurskiego. Istotne jest jakie są rzeczywiste efekty . Jak wygląda frakcyjny rozkład pozyskiwanych w wyniku procesu surowców? Obrazuje to poniższy schemat.

 Najcenniejszym produktem technologii jest oddzielona, sucha i czysta frakcja organiczna . Dzięki procesowi sterylizacji frakcja ta ulega rozwłóknieniu i oddzieleniu od substancji nieorganicznych. Jest więc ona wolna od zanieczyszczeń, a jej jakość jest stała niezależnie od jakości odpadów wejściowych. Posiada ona parametry nawozu organicznego, a jej właściwości potwierdzają certyfikaty wydane przez: Instytut Uprawy i Nawożenia i Gleboznawstwa w Puławach, Instytut Medycyny Wsi w Lublinie oraz Państwowy Instytut Weterynaryjny w Puławach.

Uzyskanie kompostu z odpadów,  spełniającego normy ustawy o nawozach i nawożeniu jest bardzo trudne. Technologia Roto STERIL przełamuje tę barierę techniczną. Uzyskiwany w ten sposób substrat to środek o jakości nawozu organicznego, spełniający wszystkie ustawowe parametry, bezpieczny dla środowiska.

Frakcja Pre-SRF  (Solid Recovered Fuel- Solidne Odzyskane Paliwo) może  służyć do formowania wysokiej jakości paliwa alternatywnego ( wykorzystywanego w cementowniach i spalarniach przystosowanych do spalania paliwa o wartości opałowej przekraczającej 6 MJ/kg suchej masy). Istnieje też możliwość wydzielenia z nich frakcji celulozowej czy mineralnej, które nadają się do recyklingu.

Poziomy odzysku odpadów sięgają w tej technologii 96% (para wodna też jest odzyskiem). W ten sposób rozwiązanie wciela w życie ideę gospodarki o obiegu zamkniętym mówiącej o maksymalizacji ponownego wykorzystania wszystkich surowców zawartych w odpadach.

Podczas przetwarzania odpadów nie dochodzi do emisji przykrych zapachów – pozwala to zbliżyć zakład do źródła odpadów, co minimalizuje koszty ponoszone na logistykę i transport odpadów. System jest modułowy, przystosowany do współpracy z istniejącymi technologiami – zarówno z bardzo prostymi instalacjami, jak i zaawansowanymi rozwiązaniami termicznego przekształcania odpadów. Instalacja może powstać szybko, jest ekologiczna i efektywna kosztowo oraz skalowalna – moc przerobowa pojedynczego modułu wynosi 10 000 ton na rok.

W tym też kierunku powinny pójść dalsze działania Unii Europejskiej (ustanowienie obowiązku osiągnięcia wysokich poziomów recyclingu to za mało , aby zmotywować kraje członkowskie do determinacji w tworzeniu instalacji tego typu).

„Oczkiem w głowie” Unii Europejskiej powinno być dofinansowywanie  inwestycji, mających na celu uzyskanie wysokiego stopnia pozyskania surowców do ponownego wykorzystania.

 

Władysław Gajewski

Starostwo Powiatowe

w Nakle nad Notecią

 

W ramach naszej witryny stosujemy pliki cookies w celu świadczenia Państwu usług na najwyższym poziomie, w tym w sposób dostosowany do indywidualnych potrzeb. Korzystanie z witryny bez zmiany ustawień dotyczących cookies oznacza, że będą one zamieszczane w Państwa urządzeniu końcowym. Możecie Państwo dokonać w każdym czasie zmiany ustawień dotyczących cookies. Więcej szczegółów w naszej Polityce Cookies.

X